Ooit was het een mooie beleggerskreet: nobody ever got fired for buying IBM. Het is nog maar de vraag, of dat nog steeds een waarheid als een koe is. Al 14 kwartalen op rij vertonen de resultaten van Big Blue een dalende lijn en bijna niemand verwacht dat de trend spoedig zal keren.
Een kat in het nauw maakt rare sprongen en dat lijkt nu ook het geval bij IBM. Het bedrijf is op de acquisitietoer gegaan in de hoop dat met deze hulp van buitenaf de weg naar boven weer gevonden zal worden. Tussen 2010 – 2015 nam het bedrijf voor het lieve sommetje van $ 20 miljard bedrijven en bedrijfjes over. Een kritische geest zal er smalend op wijzen, dat tot wel 70% van de fusies en overnames mislukken. Is het dus grotendeels weggegooid geld, al die overnames?
Bij IBM hopen en denken ze, dat zulks niet het geval is. Ze hebben een nieuw strijdplan ontwikkeld dat vooral bedoeld is om de menselijke factor in het overname- en integratietraject zoveel mogelijk te elimineren. Daarvoor doet het bedrijf een beroep op zijn fundgrube aan software en zijn talloze onderzoekers. De opdracht was even simpel en ambitieus: ontwikkel een algoritme die de risico’s in kaart brengt van de overnamekandidaten in de loop van het due diligence proces. Dit due diligence algoritme, de M&A Pro tool, moest het acquisitieproces beter en nauwer koppelen aan de integratieplannen nadat de deal gesloten was. In de oude procesgang stond de acquisitie centraal. Eventuele integratieproblemen waren van latere zorg.
Dankzij M&A Pro krijgt IBM naar eigen zeggen sneller een scherper beeld van de risico’s, die aan de deal verbonden zijn. De deal kan echter ook veel sneller afgerond worden en wel binnen gemiddeld 3 weken. Die periode is zo kort, dat een andere partij amper tijd heeft om roet in het eten te gooien. Ook heeft de over te nemen partij amper tijd om te gaan twijfelen of om zich terug te trekken. Hoe korter de aanloop naar een deal, hoe groter de kans op het finale succes. Dat hebben ze bij McKinsey uitgezocht.
M&A Pro is een zogeheten lerende machine. Het is een algoritme dat leert van ervaringen en data uit het verleden. Meer dan 200 factoren uit meer dan 100 overnames worden teruggebracht tot 28 variabelen, zoals het geografisch bereik van de over te nemen partij of het in kaart brengen uit welke regio’s de meeste employees komen.
Omdat er elk kwartaal nieuwe data bijkomen, worden de berekeningen bijna continue verfijnd. Al die analyses resulteren in ‘visualisaties’ van de integratierisico’s, een kwalitatief advies en een scorecard, die de financiële prestaties van eerdere overnames tonen.
Al die beoordelingen en vaststellingen maken het voor de verantwoordelijken mogelijk om zich echt te concentreren op de kernproblemen die het algoritme opwerpt. Als er vraagtekens zijn bij het functioneren van de salesafdeling, dan kan men zich bij IBM afvragen hoe het gesteld is met de capaciteit van het salesteam, maar men kan zich ook afvragen hoe de tegenpartij mensen inhuurt. M&A Pro werpt trouwens niet alleen problemen en risico’s op, maar geeft ook aan waar kansen liggen. Het algoritme geeft ook aan hoe groot de kans is, dat Big Blue zijn doelstellingen met de overname kan bereiken.
Tenslotte kan het algoritme ook een en ander vertellen over de integratierisico’s. Het kan bepalen in hoeverre er kwalitatieve verschillen zijn met eerdere gelijksoortige overnames. Tenslotte krijgen de verantwoordelijken een dashboard voorgeschoteld, waarop de performance van eerder overnames wordt afgezet tegen het businessplan dat was geschreven ten tijde van de overname.
Een onverwacht voordeel van M&A Pro is dat Fusie & Acquisities niet langer het speelterrein zal zijn van een handjevol specialisten. Met M&A Pro is een soort Esperanto gecreëerd, een gemeenschappelijke taal die door heel de organisatie is te verstaan en te gebruiken. Het idee is, dat dit het bedrijf meer handen en voeten zal geven. M&A Pro heeft er echter (nog) niet voor kunnen zorgen dat de bedrijfsresultaten daadwerkelijk verbeteren. Misschien moet er een managementalgoritme ontwikkeld worden dat er voor zorgt dat het topmanagement weer de juiste weg gaat bewandelen. Het zou tijd worden!